Đã lưu trữ tế bào gốc cho con đầu lòng, có nên lưu trữ cho con thứ hai?
Đã lưu trữ tế bào gốc cho con đầu lòng, có nên lưu trữ cho con thứ hai?
Đã lưu trữ tế bào gốc cho con đầu lòng, vẫn nên lưu trữ thêm cho con thứ hai. Vì khi quyết định lưu trữ tế bào gốc cho em bé, cha mẹ có thể nhầm lẫn việc chỉ cần lưu trữ một mẫu và có thể sử dụng được cho bé sau. Tuy nhiên, khác với tế bào gốc trung mô có tính sinh miễn dịch thấp thuận lợi trong việc ghép đồng loài, tế bào gốc tạo máu MCR có các yêu cầu khắt khe hơn. Khi thực hiện ghép tế bào gốc tạo máu đồng loài, yếu tố quan trọng nhất đó chính là khả năng phù hợp kháng nguyên bạch cầu (Human leukocyte antigens_HLA).
Khi không có sự tương đồng về HLA, ghép tế bào gốc tạo máu có thể gây ra hiện tượng mảnh ghép chống chủ (GvHD). Đây là nguyên nhân chính gây thất bại sau ghép [1]. Đối với MCR, các anh chị em ruột có 25% phù hợp hoàn toàn HLA và 50% tương thích một phần, tỉ lệ tương thích với bố mẹ là 50% [2]. Do đó MCR hoàn toàn là nguồn cung cấp HSC cho người thân trong gia đình trong trường hợp cần điều trị.
Đa số các bệnh lý ác tính về huyết học như bệnh bạch cầu, u lympho hay bất thường hồng cầu đều được chỉ định ghép HSC đồng loại vì khả năng mang lại hiệu ứng mảnh ghép chống khối u [2]. Đặc biệt, UCB có ưu điểm khi có khả năng ghép ngay cả khi có sự phù hợp thấp về HLA do các tế bào T bên trong mẫu UCB còn non trẻ và chưa bị biến đổi từ đó có thể thích ứng tốt hơn với mô của người nhận từ đó làm giảm tình trạng GVHD sau ghép.
Tóm lại, việc lưu trữ tế bào gốc cho con cần cha mẹ có thời gian tìm hiểu và cân nhắc trước khi quyết định, có thể cân nhắc tư vấn chuyên môn của các chuyên gia y tế để có sự hiểu biết đúng đắn và lựa chọn gói lưu trữ phù hợp.
Do đó, việc lưu trữ tế bào gốc từ MCR và Dây rốn là một quyết định mang tính chiến lược, được ví như “bảo hiểm sinh học” quý giá cho tương lai của bé và gia đình. Tuy nhiên, để giá trị này được phát huy tối đa, các bậc cha mẹ cần tránh những sai lầm phổ biến như trì hoãn quyết định lưu trữ hay chỉ ưu tiên lựa chọn dựa trên giá thành mà bỏ qua các tiêu chuẩn khắt khe về pháp lý và chất lượng quốc tế như AABB hay NetCord-FACT. Hiểu đúng rằng tế bào gốc không phải là “thuốc tiên” chữa mọi loại bệnh, nhưng lại sở hữu tiềm năng to lớn trong y học tái tạo và điều trị các bệnh lý huyết học hiểm nghèo là vô cùng quan trọng.
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
- Nordquist, H., & Jamil, R. T. (2023). Biochemistry, HLA antigens. In StatPearls [Internet]. StatPearls Publishing.
- Gupta, A. O., & Wagner, J. E. (2020). Umbilical cord blood transplants: current status and evolving therapies. Frontiers in pediatrics, 8, 570282.






